Archive for the ‘Dyregraver, bogastille mm.’ Category

Lokalhistorisk oppgåve om fangstanlegg i Jostedalsfjelli

januar 29, 2017

molmen-gjorde-sikkert-eit-godt-arbeid-men-han-har-fatt-med-berre-ein-liten-del-av-funna-og-berre-fra-fremste-del-av-jostedalen

Kopi av kart frå Øystein Mølmen: «Viltbiologiske forundersøkelser (Villrein) Jotunheimen/Breheimen»

Eg skreiv oppgåva «Fangstanlegg i Jostedalsfjelli – Oppgåve i lokalhistorie HSF 2008» då eg studerte  lokalhistorie ved Høgskulen i Sogndal.

Oppgåva ligg på nettsidenesidene til Jostedal historielag

Andre fangstminne Styggevatnet/Austdalsvatnet

januar 24, 2017

Nokre andre fangstminne ved Styggevatnet og Austdalsvatnet som er registrerte i «ARKEOLOGISKE RAPPORTER 10» UIB.

Fire dyregraver var lagde under vatn ved utbyggingi. To vart undersøkte. Den eine vart datert til å ha hatt ei brukstid frå år 0 til 600 e.Kr.

«Styggevasshelleren» – buplass ved Styggevatnet

januar 24, 2017

Styggevasshelleren låg på nordsida av gamle Styggevatnet. «Omtrent 1km øst for eidet mot Austdalsvatn, 10 m nordafor og 2,5 m høyere enn Styggevatnet, … » Etter utbyggingi er den no neddemd.

Dei arkeologiske utgravingane og undersøkelsane er grundig dokumenterte i «ARKEOLOGISKE RAPPORTER 10″ UIB – 23 sider i rapporten omhandlar kun denne eine buplassen.» Lokaliteten brakte for dagen 12.000 artefakter med en vekt på ca 16,5 kilo.»

Styggevasshelleren har truleg vore brukt i lengre tid enn buplassen Hella. Den kan ha vorte teken i bruk for 7500 år sidan – og det yngste forhistoriske funnet er » en rekke skår av spannformet keramikk. De skriver seg tydeligvis fra to forskjellige kar, begge av samme type og uten dekor.» Denne typen leirkar kan vera frå kring 400-talet etter Kristus.

Mykje tyder på at denne helleren seinare har vore brukt ogso opp mot vår eiga tid. Men jernfragmenta som vart funne var udaterbare, skreiv Randers, og dei treng soleis ikkje nødvendigvis vera frå forhistorisk tid.

«Hella» – buplass ved Austdalsvatnet

januar 24, 2017

Dette er ein av dei to største buplassane som vart sett under vatn ved utbyggingi. Derfor vart det gjort ei grundig utgraving og registrering. Tek derfor berre med litt av det som vart skrive i «Arkeologiske Rapporter 10» UIB.

«Lokaliteten ligger på østsiden og 1200 – 1300 meter sønnafor Austdalsvatnets nordende. på et flatt bergplatå. Fra platåets vestgrense går det bratt 2 meter ned mot neste avsats. Denne løper  7 m videre mot vest før den faller og når vannflaten 3,5 m ned.»

Ut frå det arkeologane fann (mikroflekker mm.), vart denne buplassen teken i bruk for om lag 7000 år sidan. Desse funni ser me på figur 13.

På figur 14 ser me funn frå vel 5000 år sidan og fram mot for ca 3500 år sidan. (Dette med forbehold om at eg har tolka den skrivne teksten rett.)

Skomakarutstyret stammar frå tidi like før 1920 då Andreas Horpen hadde eit lite skomakarverkstad i Hella der han reparerte ingeniørane sine sko då desse dreiv med geografiske oppmålingar og kartfesting i dette området


Interessant er og funn av beinfragment av laks og sei (“sei og laksetype”) – altso saltvannsfiskar. Dette kan vera turka fisk som steinalderjegerane kan ha hatt med seg frå Nordfjord – der desse jegerane truleg kom frå.

Fangstminne i området meom Austdalsvatnet og Kupevatnet

januar 22, 2017

Her skal det visstnok finnast ein del, men eg har ikkje funne mykje enno.

Under den store steinen på bildet øvst til venstre er det nok ein overnattingsstad. Steinane på det nedste bildet er truleg eit delvis naturskapt bogastille. Det øvste av dei to småe bildi er muligens eit bogastille. På det nedste av dei to småe bildi ser me nokre utlagde heller – men desse vart truleg lagt slik då brakkeriggen stod her under utbyggingi.

 

Overnattingsstad ved Austdalsvatnet

januar 22, 2017

Dette herberget ligg aust for Austdalsvatnet. Legg merke til den vesle karakteristiske steinen eller varden oppå steinen. Dette trur eg var ein måte å merkja overnattingsstadene slik at dei skulle vera lette å finna att for steinalderjegerane og seinare jegerar. Dette er er truleg helleren som «Arkeologiske rapporter» frå UIB vert kalla lokalitet J6.

I rapport nr 3 skriv Mons Kvamme og Kjersti Randers: «J6 Austdalsvatn  6 1418 I ca.168/523 Heller Beliggenhet og beskrivelse: Helleren ligger ca. 300 m SØ for reg.nr. 1 «Hella», S for reg.nr. 3 «Høgaloftet» og noe høyere i terrenget enn denne. Steinblokk med overheng mot N, noe mur-rester ved åpningen. Inne i helleren bare mose og lav. Plass til en person.»

I rapport nr 10 skriv  Kjersti Randers om J6 sammen med fire andre lokalitetar: «Lokalitet J-4, J-5, J-6, J-7  og J-8  Foruten prøvestikk ble lokalitetene J-4 og J-5 testgravet med henblikk på bosettingsspor av forhistorisk karakter. Verken disse eller de andre tre ga funn overhodet. Deres fellestrekk er leier av reinslag og mose, rester av murte lé-vegger eed åpningen samt gjene en liten varde eller merkestein på toppen av blokken. De er alle små og trange. Med unntk av J-8, som kan romme et par personer, har de øvrige knapt plass for en. Det dreier seg utvilsomt om sporadiske ly- og overnattingssteder.»

 

 

Overnattingsstad ved Styggevatnet

januar 21, 2017

Eg meiner at det var onsdag 5.august 2009 at eg brått dumpa borti denne overnattingsstaden – såg og nokre reinsbukkar denne dagen. Eg har ikkje lese om dette herberget i «Arkeologiske Rapporter» UIB, har heller ikkje høyrt lokalkjende folk fortelja meg om denne plassen. Men det kunne kanskje sjå ut som om at overnattingsstaden ogso hadde vore brukt i nyare tid. Kor godt skjerma ein er for regn her veit eg heller ikkje. Men i godt ver er det nok ein fin stad å vera om natti.

Overnattingstad ved Holmevatnet

januar 18, 2017

Dette herberget ligg vel 100 meter nordaust for  hytta Holmevassbu,  like nord for vegen når ein går frå Holmevatnet mot Martadalen.

Dyregrav

mars 27, 2015

Dyregrav

Denne notisen stod i Sogn Avis tysdag 27. januar 2015.

At det har funnest ei dyregrav under ein arm av Jostedalsbreen er ukjent for meg. Kan nokon forklara dette ?

Murar i Kyrkjedalen

november 19, 2014

Den utruleg spreke Arne T. leitar ikkje berre etter nye maurar, eller kontrollerer om kvistar har flytt seg. Dette var fantastisk interessante bilete av det som for meg ser ut til å vera menneskeskapt muring. Men kva kan dette vera, kva har vore hensikten med dette……. ?